«هانتاویروس» می‌تواند پاندمی شود؟

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از ایسنا، دکتر محمدحسین زمانیان با بیان اینکه هانتاویروس جدید نبوده و از گذشته نیز وجود داشته، گفت: این ویروس معمولا به دو شکل خود را نشان می‌دهد. نوعی که به جهان قدیم مشهور بوده و عمدتا در کشورهای آفریقا و آسیا مشاهده می‌شده و از آن به عنوان هانتاویروس تب خونریزی دهنده یا سندرم کلیوی یاد می‌شود که عمدتا کلیه‌ها را درگیر می‌کند. نوع دوم که از آن به عنوان نوع جهان جدید یاد می‌شود و عمدتا در قاره آمریکا دیده می‌شود سندرم ریوی است که ریه را درگیر می‌کند.

وی علائم نوع کلیوی این بیماری را شامل تورم کلیه، دفع خون و پروتئین در ادرار و … اعلام کرد که میزان مرگ و میر آن نیز کم و بین یک تا ۱۵ درصد است و یادآور شد: نوع ریوی نیز می‌تواند شروعی شبیه آنفلوآنزا داشته باشد و با علائمی مانند تب، درد عضلانی، سردرد و سرگیجه، خستگی و کسالت و در برخی موارد علائم گوارشی مانند اسهال و استفراغ خود را نشان می‌دهد و در نهایت می‌تواند به سرعت به نارسانی تنفسی و تنگی نفس منجر شود. در این نوع میزان کشندگی بالا و بین ۳۰ تا ۶۰ درصد است.

زمانیان با اشاره به اینکه خوشبختانه هنوز موردی از این بیماری در ایران گزارش نشده، اظهار کرد: شیوع این بیماری در برخی از کشتی‌های تفریحی، جهان را دچار نگرانی کرده است.

این متخصص بیماری‌های عفونی از جوندگان به عنوان ناقل اصلی هانتاویروس یاد کرد و افزود: این ویروس می‌تواند در جوندگان بدون علامت باشد، اما از این حیوانات به انسان منتقل شود. مهمترین راه انتقال از جوندگان به انسان نیز استنشاق قطرات حاوی ذرات ویروس و خصوصا تماس با ترشحات بدن جوندگان آلوده از جمله ادرار، مدفوع و بزاق این حیوانات است. امکان انتقال از طریق گزش جوندگان و همچنین مصرف گوشت آنها هم وجود دارد و چنانچه آب و غذا نیز توسط جوندگان آلوده شده باشد می‌تواند بیماری را به انسان منتقل کند.

 زمانیان افزود: اگرچه جوندگان اصلی‌ترین عامل انتقال هانتاویروس هستند و احتمال انتقال بین انسانی آن ضعیفی است، اما یک شاخه از آن به اسم «آند» می‌تواند انتقال انسانی هم از طریق تماس نزدیک، عطسه و سرفه و قطرات تنفسی داشته باشد.

وی عدم تماس با جوندگان و کنترل جمعیت آنها را یکی از مهمترین راهکارهای پیشگیری از ابتلا به هانتاویروس برشمرد و خاطرنشان کرد: در محیط‌هایی که امکان حضور جوندگان وجود دارد، از جمله زیرزمین و انبارها و خصوصا هنگام نظافت و جارو کشیدن این محیط‌ها باید از ماسک و دستکش استفاده کرد. تهویه مناسب در این محیط‌ها نیز بسیار مهم است و باید قبل از ورود به محیط درب و پنجره‌ها را برای مدتی باز گذاشت.

زمانیان شست و شوی مکرر دست‌ها و ضدعفونی کردن سطوح در محیط‌های آلوده را نیز از دیگر اقدامات مهم برای پیشگیری از هانتاویروس اعلام و عنوان کرد: جدا کردن وسایل شخصی افرادی که به بیماری آلوده هستند و فاصله گرفتن از آنها نیز ضروری است.

این متخصص بیماری‌های عفونی دوره نهفتگی هانتاویروس را نیز بین چهار تا ۴۲ روز اعلام کرد و ادامه داد: متاسفانه فعلا درمان اختصاصی ضدویروسی برای این بیماری وجود ندارد و واکسن آن نیز در دسترس نیست. 

وی با اشاره به اینکه برای درمان هانتاویروس مانند سایر بیماری‌های ویروس استفاده از آنتی‌بیوتیک هیچ تاثیری ندارد، خاطرنشان کرد: در برخی موارد شدید بیماران ممکن است نیاز به بستری شدن در ICU داشته باشند.

زمانیان درباره احتمال پاندمی شدن هانتاویروس مشابه آنچه که در کروناویروس رخ داد نیز گفت: احتمال پاندمی این ویروس ضعیف است، مگر اینکه جهش پیدا کند و سوش‌های مقاوم به سیستم ایمنی ایجاد شود. البته نباید این ویروس را هم دست کم بگیریم، زیرا کرونا ویروس نیز سال‌ها وجود داشت اما ناگهان با یک جهش و تبدیل به کویید ۱۹ جهان را دچار همه‌گیری کرد. از همین رو پایش مداوم این ویروس و البته عدم دستکاری آن بسیار ضروری است. به علاوه لازم است درمان‌های اختصاصی و واکسن برای آن نیز دنبال شود.

گاهی علائم هانتاویروس و کرونا مشابه است

وی به این نکته نیز اشاره کرد که در برخی موارد علائم اولیه هانتاویروس ریوی کاملا مشابه کرونا است و گفت: تنها راه تشخیص دقیق هانتاویروس آزمایش خون و ایمونوگلوبولین‌ها (IgG و IgM) است. به علاوه راه انتقال کرونا و هانتاویروس نیز متفاوت است. کرونا از طریق تماس انسان به انسان منتقل می‌شود اما در هانتاویروس جوندگان عامل اصلی انتقال هستند.

به گفته این متخصص بیماری‌های عفونی، راه پیشگیری از این دو ویروس در برخی موارد از جمله استفاده از ماسک و دستکش و همچنین شست و شوی دست‌ها مشابه بوده، اما برای مقابله با هانتاویروس کنترل جوندگان نیز ضروری است.